Delia Lauroba eta José Azurmendi
Delia Lauroba bere senar Jose Azurmendirekin Donostiako Ulia mendian. Joseba Verdes Rolak emana eta Euskal Abertzaletasunaren Museoan gordea. Data: 1935. Erregistro Zenbakia: 12/1610. Digitala
Euskal abertzaletasunaren kontakizunean ezinbestekoak diren pertsonen aurpegi eta istorioak, haien ideia, ekintza eta konpromisoek arrasto sakona utzi baitzuten gure herrian.
Delia Lauroba 1909an Donostian jaiotako erresistentea izan zen, eta Gerra Zibilaren ondorengo urte gogorretan frankismoaren aurkako borrokan nabarmendu zen.
Euskal Erresistentziaren lehen Informazio Sarean sartu zen. Sare horren helburua informazioa biltzea eta zabaltzea zen, baita presoen eta kanpoko sarearen arteko komunikazioa mantentzea ere. Bere jarduera klandestinoa bere senarra, José Azurmendi, espetxean zegoen bitartean hasi zen. Azurmendi Larrinagako espetxean preso egon zen, eta azkenean han fusilatu zuten frankistek.
Senarraren heriotzak ekarri zuen tragedia pertsonala gorabehera, Laurobak bere jarduerarekin jarraitu zuen sare klandestinoan. Bere eginkizun nagusietako bat Burgosko eta Puerto de Santa Maríako espetxeetara informazioa sartzea eta handik ateratzea zen, preso politikoen eta kanpoko erresistentziaren arteko komunikazioa ahalbidetuz.
Álava sarea 1940an desegin zuten, eta Delia Lauroba beste kide batzuekin batera atxilotu zuten. Bi aldiz epaitua izan ondoren, 1942ko ekainean sei urteko espetxe-zigorra ezarri zioten. 1944ko martxoan askatasuna lortu zuen.
Bere bizitza eta konpromisoa frankismoaren aurkako euskal erresistentziaren memoriaren parte dira, eta diktaduraren aurkako borrokan emakume askok izan zuten paper garrantzitsuaren adibide dira.
1 orrialdetatik 1.a, 10 elementutatik 1.etik 10.era