Argazki funtsa

Funtsezko pertsonak

Euskal abertzaletasunaren kontakizunean ezinbestekoak diren pertsonen aurpegi eta istorioak, haien ideia, ekintza eta konpromisoek arrasto sakona utzi baitzuten gure herrian.

Menua Bildumak ikusi

Carlos Garaikoetxea Urriza

Carlos Garaikoetxea Urriza (1938-2026): Gure autogobernuaren arkitektoa

Carlos Garaikoetxea Urriza Iruñean jaio zen 1938ko ekainaren 2an. Gaztetatik bere herriarekiko eta kulturarekiko konpromiso sakona erakutsi zuen, prestakuntza akademiko bikaina eta euskal gizartearen garapena uztartuz. Zuzenbidean eta Ekonomia Zientzietan lizentziatu zen Deustuko Unibertsitatean ("La Comercial"), eta goi-zuzendaritzako karguak bete zituen Sigma edo Eaton Ibérica enpresetan, besteak beste. Horrez gain, Nafarroako Merkataritza eta Industria Ganberako presidentea izan zen 1962tik 1972ra.

Bere konpromiso politikoa diktaduraren klandestinitatean eta estertoreetan mamitu zen. Nafarroako ikastolen mugimenduaren bultzatzaile garrantzitsua izan zen eta Vianako Printzea bezalako erakundeetatik euskararen defentsan aktiboki lan egin zuen. 1975ean, Napar Buru Batzarreko presidente hautatu zuten, eta, bi urte geroago, EAJko Euzkadi Buru Batzarreko presidentetza hartu zuen, Juan de Ajuriaguerrak proposatuta.

Trantsizio garaian, Garaikoetxea izan zen beharrezko gidaria. Bigarren Euskal Kontseilu Nagusiko lehendakari izendatu zutenean, Gernikako Estatutuaren negoziazioaren eta Kontzertu Ekonomikoaren berreskurapenaren buru izan zen. 1980an, historia egin zuen, autogobernu-erakundeak berreskuratu ondorengo lehen lehendakaria hautatu zutenean. Bere aginduek (1980-1985) nazio eraikuntza lan itzela izan zuten ezaugarri: Ertzaintzaren hedapena, Osakidetzaren fundazioa eta EiTBren lehen emisioak bere sinadura daramaten mugarriak dira.

1986an, Eusko Alkartasuna (EA) sortu eta zuzendu zuen, bere jatorrizko alderdian barne-krisi bat izan ondoren. Bere bokazio politikoak Europako Parlamentura ere eraman zuen (1987-1991), non "Herrien Europa" kontzeptua defendatu zuen uste osoz, Bruselan estaturik gabeko nazioei ahotsa emanez. 1999an lehen lerro politikotik erretiratu bazen ere, erreferente moral eta politiko izaten jarraitu zuen, betiere elkarrizketarekin, bakearekin eta Euskadiko gizon-emakumeen eskubideekin konprometituta. Bere heriotzak hutsune izugarria uzten du, baina bere ondareak bizirik dirau altxatzen lagundu zuen erakunde bakoitzean.

Euskal Abertzaletasunaren Museoa.Lehendakari Leizaola

1 orrialdetatik 1.a, 1 elementutatik 1.etik 1.era